Planujesz wyjazd do Wielkiej Brytanii i zastanawiasz się, czy potrzebujesz paszportu? Odpowiadamy na to pytanie i wyjaśniamy, jakie dokumenty są wymagane, jakie są wyjątki od tej reguły oraz co zmienił Brexit w kwestii podróżowania. Sprawdź, o czym musisz pamiętać, aby uniknąć problemów na granicy!
Czy potrzebny jest paszport do Wielkiej Brytanii?
Od 1 października 2021 roku, paszport stanowi obligatoryjny dokument dla większości osób podróżujących z Polski do Wielkiej Brytanii. Ta zmiana, będąca następstwem Brexitu i zakończenia obowiązywania dotychczasowych regulacji unijnych, dotyka zarówno turystów pragnących odkrywać uroki Londynu, malownicze krajobrazy Szkocji, jak i osoby udające się w odwiedziny do bliskich.
Posiadanie paszportu jest kluczowe, umożliwiając Straży Granicznej (Border Force) sprawną weryfikację tożsamości oraz obywatelstwa osób przekraczających granice Wielkiej Brytanii. Wyjątek stanowią osoby, które uzyskały status osoby osiedlonej (settled status) lub tymczasowo osiedlonej (pre-settled status) w ramach EU Settlement Scheme. Mogą one posługiwać się dowodem osobistym do końca 2025 roku. Po upływie tego terminu, również te osoby będą zobowiązane do posiadania paszportu.
Należy pamiętać, że Wielka Brytania, pomimo swojej bliskości geograficznej i popularności wśród Polaków, leży poza strefą Schengen. W związku z tym, powszechne zasady podróżowania po kontynencie europejskim, w tym te dotyczące akceptacji dowodu osobistego, nie obowiązują. Oznacza to, że **do Wielkiej Brytanii** potrzebny jest paszport.
Ponadto, od 2 kwietnia 2025 roku, obywatele państw zwolnionych z obowiązku wizowego, w tym Polski, planujący podróż do Wielkiej Brytanii, będą musieli uzyskać Elektroniczną Autoryzację Podróży (ETA).
Kiedy paszport jest wymagany?
Podróżując do Wielkiej Brytanii w celach zarobkowych, osiedleńczych lub na okres dłuższy niż pół roku, paszport jest obligatoryjny. Uzyskanie wizy jest również niezbędne w przypadku podjęcia studiów na brytyjskich uczelniach. Turyści pragnący odkrywać uroki Londynu, malownicze krajobrazy Szkocji i inne zakątki Zjednoczonego Królestwa, muszą posiadać paszport jako podstawowy dokument identyfikacyjny, który będzie weryfikowany przez funkcjonariuszy Straży Granicznej na lotniskach i w punktach kontroli granicznej.
Osoby posiadające status osoby osiedlonej lub status tymczasowy w ramach programu EU Settlement Scheme stanowią pewien wyjątek od tej reguły. Mogą one korzystać z dowodu osobistego do przekraczania granicy do końca 2025 roku. Po tej dacie jednak paszport stanie się również dla nich wymogiem koniecznym.
Warto pamiętać, że nadchodzące wprowadzenie Elektronicznej Autoryzacji Podróży (ETA) od 2 kwietnia 2025 roku, podobnej do amerykańskiego systemu ESTA, nie zwalnia z obowiązku posiadania paszportu. Jest to dodatkowy wymóg dla obywateli państw zwolnionych z obowiązku wizowego, w tym Polski.
Wyjątki od użycia paszportu
Osoby, które uzyskały status osoby osiedlonej lub tymczasowo osiedlonej w Wielkiej Brytanii w ramach programu EU Settlement Scheme, mogą, na zasadzie wyjątku, posługiwać się dowodem osobistym zamiast paszportu, ale tylko do końca 2025 roku.
Do tego czasu brytyjska Straż Graniczna akceptuje dowód osobisty jako dokument tożsamości. Jednak po tej dacie, w związku z regulacjami wprowadzonymi po Brexicie, nawet te osoby będą zobowiązane do okazania paszportu, aby przekroczyć granicę Wielkiej Brytanii. Osoby oczekujące na rozpatrzenie wniosku w ramach EU Settlement Scheme powinny mieć przy sobie zaświadczenie o złożeniu wniosku.
Należy pamiętać, że obywatele państw, od których wymaga się wizy wjazdowej do Wielkiej Brytanii, muszą ją uzyskać. Elektroniczna Autoryzacja Podróży (ETA), która zacznie obowiązywać 2 kwietnia 2025 roku, nie zwalnia ich z tego obowiązku. ETA jest przeznaczona wyłącznie dla obywateli krajów zwolnionych z obowiązku wizowego, w tym Polski.
Osiedleni obywatele UE a podróżowanie na dowód
Osoby, które uzyskały status osoby osiedlonej lub status tymczasowy w Wielkiej Brytanii w ramach programu EU Settlement Scheme, mogą posługiwać się dowodem osobistym zamiast paszportu do końca 2025 roku.
To udogodnienie ma szczególne znaczenie dla tych, którzy przed Brexitem zdążyli uregulować swoje prawo pobytu. Do tego czasu brytyjska Straż Graniczna akceptuje dowód osobisty jako wystarczający dokument tożsamości przy wjeździe na terytorium Zjednoczonego Królestwa.
Trzeba jednak pamiętać, że po tej dacie, aby przekroczyć granicę, nawet osoby posiadające status osoby osiedlonej będą zobowiązane do okazania paszportu przy wjeździe do Anglii, Szkocji, Walii oraz Irlandii Północnej.
Brexit a zmiany w przepisach podróżnych
Brexit bez wątpienia wpłynął na zasady podróżowania między Polską a Wielką Brytanią. Wraz z zakończeniem swobodnego przepływu osób, będącego fundamentem członkostwa w Unii Europejskiej, paszport urósł do rangi podstawowego dokumentu wymaganego od większości osób planujących wjazd na terytorium Zjednoczonego Królestwa.
Planując wyjazd do Wielkiej Brytanii po Brexicie, należy bezwzględnie upewnić się, że posiadany paszport zachowuje ważność przez cały czas trwania wizyty. Należy pamiętać o **ważności paszportu przed wyjazdem**.
Co istotne, od 2 kwietnia 2025 roku, polscy obywatele będą musieli uzyskać Elektroniczną Autoryzację Podróży (ETA). Wniosek o ETA, wiążący się z opłatą w wysokości 10 funtów, należy złożyć odpowiednio wcześnie, gdyż proces jego rozpatrywania może potrwać do trzech dni roboczych.
Szczegółowe informacje dotyczące procedury aplikowania o ETA są dostępne na stronie: https://www.gov.uk/guidance/apply-for-an-electronic-travel-authorisation-eta.
Ministerstwo Spraw Zagranicznych (MSZ) zaleca również rejestrację podróży w systemie Odyseusz. Może to okazać się nieocenione w przypadku wystąpienia nieprzewidzianych zdarzeń podczas pobytu za granicą.
Nowe reguły wjazdu w Wielkiej Brytanii
Planując wyjazd do Wielkiej Brytanii na krótszy okres, np. w celach turystycznych, zasadniczo wystarczy paszport. Jednak od 2 kwietnia 2025 roku konieczne będzie również uzyskanie Elektronicznej Autoryzacji Podróży (ETA).
ETA, wzorowana na amerykańskim systemie ESTA, to koszt 10 funtów, a jej ważność wynosi dwa lata. Pamiętaj, aby złożyć wniosek o ETA z odpowiednim wyprzedzeniem, ponieważ rozpatrzenie go może zająć do trzech dni roboczych. Jej posiadanie będzie kontrolowane na brytyjskich lotniskach.
Jeżeli Twoje plany obejmują podjęcie pracy, studia lub pobyt dłuższy niż pół roku, niezbędne będzie uzyskanie odpowiedniej wizy. Dostępne są różnorodne typy wiz, takie jak Skilled Worker Visa, Health and Care Visa czy Graduate Visa, w zależności od celu Twojej wizyty.
Szczegółowe informacje oraz procedury aplikacyjne znajdują się na stronie UKVI (UK Visas and Immigration). Posiadanie wizy zwalnia z obowiązku ubiegania się o ETA.
Polacy zamierzający odwiedzić Anglię, Szkocję, Walię lub Irlandię Północną powinni sprawdzić, czy ich paszport zachowuje ważność przez cały czas trwania planowanej podróży.Ministerstwo Spraw Zagranicznych (MSZ) rekomenduje również rejestrację w systemie Odyseusz, co może okazać się nieocenione w razie wystąpienia nieprzewidzianych okoliczności. Ze względu na fakt, że Wielka Brytania znajduje się poza strefą Schengen, spełnienie tych wymogów ma kluczowe znaczenie dla bezproblemowego przekroczenia granicy.
Elektroniczna Autoryzacja Podróży (ETA) w przyszłości
Od 2 kwietnia 2025 roku, polscy obywatele udający się do Wielkiej Brytanii na krótkie pobyty, będą zobowiązani do posiadania Elektronicznej Autoryzacji Podróży (ETA).
Ten system, który jest częścią rządowego planu cyfryzacji granic i przypomina amerykański ESTA, obejmie podróże turystyczne, biznesowe oraz tranzytowe realizowane bez konieczności posiadania wizy.
Aplikację o ETA, której opłata wynosi 10 funtów, należy złożyć przez internet, a czas oczekiwania na jej rozpatrzenie może wynieść do trzech dni roboczych. Autoryzację trzeba będzie okazać na brytyjskich lotniskach.
ETA zachowuje ważność przez dwa lata lub do momentu, gdy upłynie termin ważności paszportu, jeśli nastąpi to wcześniej. W procesie aplikacyjnym nie jest wymagane przedstawianie szczegółowych planów podróży.
Praktyczne porady dla osób podróżujących do Wielkiej Brytanii
Planując podróż do Wielkiej Brytanii, warto zawczasu zadbać o kilka istotnych kwestii, które znacząco ułatwią pobyt. Fundamentalne znaczenie ma sprawdzenie ważności paszportu, który powinien być aktualny przez cały okres planowanej wizyty. Pomimo wprowadzenia od 2 kwietnia 2025 roku wymogu posiadania Elektronicznej Autoryzacji Podróży (ETA) dla obywateli Polski, paszport nadal pozostaje podstawowym dokumentem podróży. Zatem, **czy jadąc do Anglii trzeba mieć paszport**? Tak, w większości przypadków.
Zaleca się, aby złożyć wniosek o ETA z odpowiednim wyprzedzeniem, aby uniknąć niepotrzebnego stresu przed samym wyjazdem. Koszt ETA wynosi 10 funtów, a sama autoryzacja jest ważna przez dwa lata.
Podczas kontroli granicznej, funkcjonariusze Straży Granicznej (Border Force) mogą poprosić o informacje dotyczące celu podróży, planowanej długości pobytu oraz posiadanych środków finansowych. Warto być na to przygotowanym, dysponując potwierdzeniem rezerwacji hotelu, zaproszeniem od rodziny lub przyjaciół, a także szczegółami dotyczącymi planowanych aktywności. Należy również pamiętać o limitach celnych na niektóre towary. Przykładowo, kwota gotówki powyżej 10 000 EUR wymaga zgłoszenia.
Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ) umożliwia dostęp do podstawowej opieki medycznej w Wielkiej Brytanii w ramach NHS (National Health Service), jednak nie pokrywa pełnych kosztów leczenia. Z tego powodu, warto rozważyć wykupienie dodatkowego ubezpieczenia turystycznego, zapewniającego szerszy zakres ochrony. W sytuacjach nagłych, pomoc można uzyskać dzwoniąc pod numery alarmowe 112 lub 999. Osoby planujące wynajem samochodu powinny upewnić się, że posiadają stosowne ubezpieczenie oraz że ich prawo jazdy jest akceptowane na terenie Wielkiej Brytanii. W razie potrzeby, warto skontaktować się z DVLA (Driving and Vehicle Licensing Agency) w celu uzyskania informacji na temat ewentualnej wymiany prawa jazdy na brytyjskie. Ministerstwo Spraw Zagranicznych (MSZ) rekomenduje zarejestrowanie podróży w systemie Odyseusz, co ułatwi kontakt w razie nieprzewidzianych zdarzeń.
Wizy, ubezpieczenie i dokumenty dodatkowe
Planując podróż do Wielkiej Brytanii, najważniejsze jest sprawdzenie, czy w danym przypadku potrzebna jest wiza.
Jest ona wymagana, gdy planuje się podjęcie pracy, edukacji lub pobyt dłuższy niż sześć miesięcy. UK Visas and Immigration (UKVI) oferuje różne typy wiz, dostosowane do celu podróży, np. Skilled Worker Visa, Health and Care Visa czy Graduate Visa.
Posiadanie ważnej wizy zwalnia z obowiązku ubiegania się o Elektroniczną Autoryzację Podróży (ETA), która zacznie obowiązywać od 2 kwietnia 2025 roku dla krótkoterminowych wizyt, w tym turystycznych.
Należy pamiętać, że Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego (EKUZ) umożliwia korzystanie z podstawowej opieki medycznej w Wielkiej Brytanii w ramach National Health Service (NHS), ale nie pokrywa wszystkich kosztów leczenia.
EKUZ jest wydawana przez Narodowy Fundusz Zdrowia (NFZ), jednak zaleca się wykupienie dodatkowego ubezpieczenia turystycznego, aby zapewnić sobie pełną ochronę.
W nagłych sytuacjach należy dzwonić pod numery alarmowe 112 lub 999. Dodatkowo, warto zarejestrować swoją podróż w systemie Odyseusz, prowadzonym przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych (MSZ), co ułatwi kontakt w razie nieprzewidzianych zdarzeń.
Zalecenia celne i inne wymagania
Planując podróż do Wielkiej Brytanii, warto pamiętać o obowiązujących limitach celnych.
Wwożąc gotówkę o wartości przekraczającej 10 000 EUR, należy ją zadeklarować. Należy również mieć na uwadze ograniczenia dotyczące ilości przewożonych alkoholi i wyrobów tytoniowych.
Szczegółowe regulacje w tym zakresie dostępne są na stronie Her Majesty’s Revenue & Customs.
Przed wyjazdem dobrze jest zarejestrować się w systemie Odyseusz, prowadzonym przez Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Umożliwi to szybszy kontakt i udzielenie niezbędnej pomocy w przypadku wystąpienia nieprzewidzianych sytuacji losowych lub kryzysowych za granicą.
Artykuły powiązane:
